Η Αστική Πινακοθήκη της Σόφιας κάθε δυο χρόνια στο πλαίσιο της σειράς «Το άλλο μάτι» καλεί εξωτερικούς επιμελητές, οι οποίοι δεν είναι κριτικοί τέχνης ούτε ζωγράφοι,να γνωρίσουν τη συλλογή της πινακοθήκης και να προτείνουν ένα δικό τους θέμα για έκθεση. Φέτος προσκεκλημένοι είναι ο μέχρι πρόσφατα πρόεδρος του Συμβουλίου για τα Ηλεκτρονικά Μέσα Ενημέρωσης, Γκεόργκι Λοζάνοφ, και ο συγγραφέας Γκεόργκι Γκοσποντίνοφ οι οποίοι έναν ολόκληρο χρόνο μελετούσαν τους πίνακες και επέλεξαν τα έργα που, κατά τη γνώμη τους, αποτελούν μια ενότητα. Για την έκθεση «Το απόγευμα μιας ιδεολογίας» περισσότερα μαθαίνουμε από την Αντελίνα Φίλεβα, διευθύντρια της Αστικής Πινακοθήκης:

«Ο στόχος ήταν να παρουσιαστούν καταστάσεις από την καθημερινή ζωή του σοσιαλιστικού ανθρώπου μετά όμως από το τέλος της εργάσιμης μέρας . Όχι ο εργαζόμενος, ούτε ο ήρωας, αλλά ο κουρασμένος άνθρωπος μπήκε στο επίκεντρο. Ο Γκεόργκι Λοζάνοφ και ο Γκεόργκι Γκοσποντίνοφ επέλεξαν τα θέματα συγκοινωνία, ατμόσφαιρα της πόλης, καθημερινότητα, διαλογισμός, γιορτές και διασκέδαση, αλλά και το θέμα της παιδικής ηλικίας. Οι επισκέπτες μπορούν να δουν και έργα των Πέταρ Ντότσεφ και Βιχρόνι Ποπνεντέλεφ με θέμα τους ταξιδιώτες».

«Εμείς κοιμόμασταν την περίοδο του Σοσιαλισμού, ήμασταν σαν ναρκωμένοι, σαν αποχαυνωμένοι, εσωστρεφείς, στοχαστικοί, κουρασμένοι παρατηρητές», λέει ο Γκεόργκι Λοζάνοφ.

Η έκθεση «Το απόγευμα μιας ιδεολογίας» βγάζει στην επιφάνεια τους ζωγράφους που προσπαθούσαν να αποστασιοποιηθούν από το σοσιαλιστικό καθεστώς και να δημιουργήσουν πέρα από τα επιβεβλημένα θέματα. Τα έργα τους δεν ήταν αρεστά, γιατί έδειχναν τον άνθρωπο στην εξάντληση και τη μοναξιά του. Παρά το ότι παρουσιάζουν τη χαλάρωση, οι πίνακες αυτοί έχουν δύναμη και καθηλώνουν.

Πως επιλέγονται τα θέματα και οι επιμελητές στην Αστική Πινακοθήκη;

«Η Πινακοθήκη συγκεντρώνει όλα τα πρότζεκτ και τα μελετά, ενώ το Καλλιτεχνικό Συμβούλιο τακτοποιεί το πρόγραμμα, έτσι ώστε να προσελκύσει το κοινό», λέει η διευθύντρια. – «Πέρσι και φέτος επικεντρωθήκαμε στο πρόσφατο παρελθόν μας. Κάναμε μια αναδρομή με τις εκθέσεις «Τέχνη για αλλαγή 1985-2015» της Μαρία Βασίλεβα, που παρουσίαζε σύγχρονα έργα από την περίοδο της Μετάβασης και «Μορφές αντίστασης» του Κρασιμίρ Ηλίεφ για τους ζωγράφους που καταπιέστηκαν από το σοσιαλιστικό καθεστώς την περίοδο 1944-1985. Πρόκειται για ολόκληρες έρευνες που μελετούν την ιστορία μέσα από τα αρχεία, πρόκειται για επιλογή αποδεικτικών στοιχείων που να παρουσιάσουν το παρασκήνιο και τα κίνητρα της δημιουργικής διαδικασίας.»

Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα

Φωτογραφίες από την έκθεση: Βενέτα Παβλόβα