Στις 10 Απριλίου 1979 από τον διαστημικό σταθμό στο Μπαϊκονούρ (σήμερα στο Καζαχστάν) απογειώθηκε το σοβιετικό διαστημόπλοιο «Σογιούζ 33». Το πλήρωμά του αποτελούταν από τον κυβερνήτη Νικολάι Ρουκαβίσνικοφ από τη Σοβιετική Ένωση και τον βούλγαρο αστροναύτη, Γκεόργκι Ιβανόφ.

Η αποστολή είχε στόχο να συνδεθεί με τον διαστημικό σταθμό «Σαλιούτ 6» και να επιστρέψει στη γη μετά από 7 ημέρες, αλλά λόγω βλάβης σε έναν από τους κινητήρες δεν τα κατάφερε και μετά από 31 στροφέςγια 2 μέρες γύρω από τον πλανήτη μας οι δυο αστροναύτες κατάφεραν να προσεδαφιστούν σώοι και αβλαβείς.

Κατά την πτήση αυτή ο Γκεόργκι Ιβανόβ έβγαλε 72 φωτογραφίες, τις οποίες έπειτα χρησιμοποίησε ο σκηνοθέτης Βαλέρι Μαρίνοφ για να δημιουργήσει το ντοκιμαντέρ «Πτήση στην άκρη της αβύσσου», το οποίο διηγείται και πως ο Γκεόργκι Ιβανόφ επελέγη για την αποστολή.

Το Αεροπορικό Ιατρικό Επιστημονικό Ερευνητικό Ινστιτούτο προς την Βουλγάρικη Στρατιωτική Ιατρική Ακαδημία διοργάνωσε διαγωνισμό για τον πρώτο βούλγαρο αστροναύτη. Στον δεύτερο γύρω πέρασαν 700 υποψήφιοι, οι οποίοι επί 1 χρόνο έκαναν τεστ αντοχής. 2 από αυτούς – ο Γκεόργκι Ιβανόφ και ο Αλεξάντερ Αλεξάντροφ (αποστολή στο διάστημα 1988) εκπαιδεύτηκαν στο Κέντρο Προετοιμασίας Αστροναυτών κοντά στη Μόσχα.

Ο χαρακτηρισμός του Γκεόργκι Ιβανόφ από τότε αναγράφει πως «η θεωρητική του προετοιμασία είναι άψογη, αντέχει σε μεγάλες πιέσεις και σε κρίσιμες καταστάσεις παίρνει γρήγορες, σωστές αποφάσεις». Ο ίδιος και σήμερα, αν και είναι 78 χρονών, θυμάται την πτήση του στο Διάστημα.

Η εκπαίδευσή μου στο Κέντρο Προετοιμασίας Αστροναυτών κράτησε 1 χρόνο, λέει εκείνος. Εκτός από τις ασκήσεις μελετούσα το διαστημόπλοιο και ενημερωνόμουν για τον διαστημικό σταθμό. 10 μέρες πριν την απογείωση ήμουν σε εκπαίδευση στο Μπαϊκονούρ, ενώ την ημέρα της εκτόξευσης αρχίσαμε να επιβιβαζόμαστε από το πρωί.

Για την επέτειο των 40 χρόνων από την πρώτη πτήση βούλγαρου αστροναύτη στο Διάστημα ο Γκεόργκι Ιβανόφ συναντήθηκε με μαθητές από το σχολείο του Λόβετς για ένα ανοιχτό μάθημα στο Μουσείο Αεροπορίας του Αεροδρομίου της Σόφιας. Η συζήτηση ήταν διανθισμένη με οπτικό υλικό για την γη από το παράθυρο του διαστημόπλοιου και για τη ζωή των αστροναυτών στο Διάστημα.

Σήμερα πολλά παιδιά μπορεί να θέλουν να γίνουν αστροναύτες, λέει ο Γκεόργκι Ιβανόφ. Εγώ όταν ήμουν μικρός ήθελα να γίνω ναυτικός, αλλά δεν τα κατάφερα. Ασχολήθηκα όμως με τα αλεξίπτωτα και ήμουν μέλος της Αεροπορικής Λέσχης του Λόβετς. Αργότερα τελείωσα την Ανώτατη Στρατιωτική Αεροπορική Σχολή «Γκεόργκι Μπενκόβσκι» και έγινα πιλότος. Το να γίνει κανείς αστροναύτης δεν είναι τόσο εύκολο, αλλά μελετώντας μαθηματικά, φυσική και αστρονομία, σίγουρα όσοι έχουν τέτοιο όνειρο μπορούν να θέσουν τις βάσεις για να το υλοποιήσουν».

Στα χρόνια της μετάβασης πολλά πράγματα καταστράφηκαν στην Βουλγαρία. Ευτυχώς χάρη στον φωτογράφο Εβγκένι Ντιμιτρόφ η κάψουλα, με την οποία προσεδαφίστηκαν ο Ρουκαβίσνικοφ και ο Ιβανόφ διασώθηκε για τις επόμενες γενιές. Αρχικά η καμπίνα δωρίστηκε στο Μουσείο του Λόβετς, το οποίο όμως κατά τη δεκαετία του ’90 μετατράπηκε σε κλαμπ. Πολλά από τα εκθέματα κατέληξαν στην χωματερή, αλλά με την βοήθεια της αστυνομίας ο φωτογράφος την μετέφερε στο Υπουργείο Εσωτερικών και σήμερα εκτίθεται στο Μουσείο της Αεροπορίας στην αεροπορική βάση «Κρούμοβο» κοντά στο Πλόβντιβ.

Επιμέλεια και Μετάφραση: Αγάπη Γιορντανόβα

Φωτογραφίες: αρχείο, podtepeto.com και BGNES